Lũng Tây hành 2 . Trần Đào

 隴西行其二  

誓掃匈奴不顧身，

五千貂錦喪胡塵。

可憐無定河邊骨，

猶是深閨夢裡人。

《隴西行四首·其二》是唐代陳陶創作的詩詞。

陳陶(約公元812—約885年)：字嵩伯，號三教布衣。《全唐詩》卷七百四十五“陳陶”傳作“嶺南(一雲鄱陽，一雲劍浦)人”。然而從其《閩川夢歸》等詩題，以及稱建水(在今福建南平市東南，即閩江上游)一帶山水為“家山”(《投贈福建路羅中丞》)來看，當是劍浦(今福建南平)人，而嶺南(今廣東廣西一帶)或鄱陽(今江西波陽)只是他的祖籍。早年遊學長安，善天文曆象，尤工詩。舉進士不第，遂恣遊名山。唐宣宗大中(847—860年)時，隱居洪州西山(在今江西新建縣西)，後不知所終。有詩十卷，已散佚，後人輯有《陳嵩伯詩集》一卷。

註釋

匈奴：指西北邊境部族。

貂錦：這裏指戰士，指裝備精良的精鋭之師。

無定河：黃河中游支流，在陝西北部。

春閨：這裏指戰死者的妻子。

Trần Đào ( - 841 - ) (khoảng 812 – 885?) là nhà thơ đời Đường TQ, tự là Tung Bá. Người huyện Hà Dương (tỉnh Giang Tây). Nhiều lần thi không đậu, về ở ẩn, tự xưng là “Tam bố giáo y” (Kẻ áo vải của ba giáo). Trong thời Đại Trung đời Đường Tuyên tông, đến tránh loạn ẩn cư tại núi Tây sơn, Hồng Châu (thị trấn Nam Xương, tỉnh Giang Tây ngày nay); Sau đó không ai rõ về ông nữa.

Ghi chú:

Lũng Tây hành: là đề mục trong khúc hát nhạc phủ cũ. Lũng Tây là địa danh, miền đất thuộc tỉnh Cam Túc (TQ) ngày nay.

Điêu cẩm: Mũ da điêu và áo cẩm bào, -  nghĩa ở đây chỉ quân sĩ tinh nhuệ.

Vô Định hà: sông Vô Định, nằm ở phía bắc Thiểm Tây, TQ

Xuân khuê: Nghĩa ở đây chỉ vợ của người lính chết trận.

Hung nô: Chỉ bộ tộc biên giới tây bắc TQ.

điêu cẩm: Áo gấm làm bằng da con điêu, dành cho chiến sĩ hành binh ở quan ngoại, sa mạc lạnh lẽo.

Vô Định: Sông Vô Định ở Cam Túc, vì chảy qua vùng có nhiều cát, dòng sông đổi hướng nhiều lần nên gọi là Vô Định. Trước đây là chiến trường giữa người Hán và người Hung Nô, xác lính chết vùi trong cát.

Lũng Tây hành kỳ 2

Thệ tảo Hung Nô bất cố thân

Ngũ thiên điêu cẩm táng Hồ trần

Khả liên Vô Định hà biên cốt

Do thị thâm khuê mộng lý nhân.

Trần Đào 陳陶 (khoảng 812-885) tên chữ là Tung Bá 嵩伯, một thi nhân thời Vãn Đường.

nghĩa

Thề quét sạch giặc Hung Nô chẳng tiếc thân,

Năm nghìn chiến sĩ mặc áo gấm, đội mũ da điêu vùi xác trong bụi Hồ.

Đáng thương cho những bộ xương bên bờ sông Vô Định,

Vẫn còn là người trong mộng của chốn khuê phòng.

Thề quét Hung Nô sá mất còn

Năm nghìn tướng sĩ đất Hồ chôn

Thương thay! Xương chất bờ Vô Định

Mà vẫn người trong mộng gối xuân.

Khương Hữu Dụng

Đánh Hung Nô quyết liều thân

Năm ngàn tướng sĩ vùi xuân đất Hồ

Sông Vô Định đống xương khô

Người còn trong mộng mấy cô khuê phòng

Trần Trọng Kim

Quên mình thề giết Hung Nô

Năm ngàn tướng sĩ bụi Hồ vùi thân

Bên sông Vô Định xương tàn

Vẫn người trong giấc mộng xuân khuê phòng

Trần Trọng San

Thơ Nguyễn Du

 對酒  

趺坐閒窗醉眼開，

落花無數下蒼苔。

生前不盡樽中酒，

死後誰澆墓上杯。

春色漸遷黃鳥去，

年光暗逐白頭來。

百期但得終朝醉，

世事浮雲真可哀。

Đối tửu

Phu toạ nhàn song tuý nhãn khai,

Lạc hoa vô số há thương đài.

Sinh tiền bất tận tôn trung tửu,

Tử hậu thuỳ kiêu mộ thượng bôi?

Xuân sắc tiệm thiên hoàng điểu khứ,

Niên quang ám trục bạch đầu lai.

Bách kỳ đãn đắc chung triêu tuý,

Thế sự phù vân chân khả ai.

Lạc hoa vô số há thương đài: Từ câu thơ của Triệu Quỳ 趙葵 đời Tống: “Lạc hoa vô số điểm thương đài” 落花無數點蒼苔.

Dịch nghĩa

Ngồi xếp bằng tròn trước cửa sổ, rượu vào hơi say mắt lim dim,

Vô số cánh hoa rơi trên thảm rêu xanh.

Lúc sống không uống cạn chén rượu,

Chết rồi, ai rưới trên mồ cho?

Sắc xuân thay đổi dần, chim hoàng oanh bay đi,

Năm tháng ngầm thôi thúc đầu bạc.

Cuộc đời trăm năm, chỉ mong say suốt ngày.

Thế sự như đám mây nổi, thật đáng buồn.

乞食  

嶒崚長劍倚青天，

輾轉泥塗三十年。

文字何曾為我用，

饑寒不覺受人憐。

Khất thực

Tằng lăng trường kiếm ỷ thanh thiên,

Triển chuyển nê đồ tam thập niên.

Văn tự hà tằng vi ngã dụng ?

Cơ hàn bất giác thụ nhân liên!

Dịch nghĩa

Tựa kiếm dài, ngạo nghễ nhìn trời xanh,

Lăn lộn trong đám bùn dơ ba mươi năm nay.

Văn chương nào đã dùng được việc gì cho ta ?

Đâu ngờ phải đói rét để người thương

鬼門關  

連峰高插入青雲，

南北關頭就此分。

如此有名生死地，

可憐無數去來人。

塞途叢莽藏蛇虎，

布野煙嵐聚鬼神。

終古寒風吹白骨，

奇功何取漢將軍。

Quỷ Môn quan

Liên phong cao sáp nhập thanh vân,

Nam bắc quan đầu tựu thử phân.

Như thử hữu danh sinh tử địa,

Khả liên vô số khứ lai nhân.

Tắc đồ tùng mãng tàng xà hổ,

Bố dã yên lam tụ quỷ thần.

Chung cổ hàn phong xuy bạch cốt,

Kỳ công hà thủ Hán tướng quân.

Dịch nghĩa

Núi liên tiếp, cao vút tận mây xanh.

Nam bắc chia ranh giới ở chỗ này

Là nơi nổi tiếng nguy hiểm đến tính mạng.

Thương thay, bao nhiêu ngươì vẫn phải đi về qua đây.

Bụi gai lấp đường, mãng xà, hổ tha hồ ẩn nấp.

Khí độc đầy đồng, quỷ thần mặc sức tụ họp.

Từ thuở xa xưa, gió lạnh đã thổi bao đống xương trắng.

Chiến công của tướng nhà Hán có gì đáng khen!

Quỷ Môn quan ở phía Nam xã Chi Lăng tỉnh Lạng Sơn, địa thế hiểm trở, có núi hình như đầu quỷ mà mệnh danh là Quỉ Môn quan. Cổ thi có câu: “Quỷ Môn quan! Quỷ Môn quan! Thập nhân khứ, nhất nhân hoàn”. Người Việt đi sứ Trung Quốc có câu: “Rạng ngày đến Quỷ Môn quan, Tiếng xưa thập khứ nhất hoàn là đây.”

Nguồn: Thơ chữ Hán Nguyễn Du, NXB Văn học, 1965

Núi trập trùng giăng đỉnh vút mây,

Ải chia Nam Bắc chính là đây.

Tử sanh tiếng đã vang đồng chợ,

Qua lại người không ngớt tháng ngày.

Thấp thoáng quỉ đầu nương bóng khói,

Rập rình cọp rắn núp rừng cây.

Bên đường gió lạnh luồng xương trắng,

Hán tướng công gì kể bấy nay?

Quách Tấn.

Tào Nghiệp Tảo khởi, quan thương thử, Bộ ngư dao

早起 

月墮滄浪西，門開樹無影。

此時歸夢闌，立在梧桐井。

作者: 《早起》是晚唐詩人曹鄴所作的一首五言絕句。

曹鄴，字鄴之。生卒年不詳 (816-875年？)。桂州陽朔縣人。詩人在京城應考十年，九次落第，最後，於大中四年（850年）中了進士。後曾任洋州刺史、吏部郎中等職，大概在鹹通九年（868年），曹鄴辭官南歸，遷居於桂林阜財坊，過着隱居的生活。死後葬於桂林。

滄166 梧桐

註釋譯文

- 滄浪，青蒼色。此處指青天，意謂月已落在蔚藍色天空的西面。

- 闌，殘、盡。立在，一作獨立。

Tào Nghiệp ngày sinh năm mất chưa rõ, tự Nghiệp Chi 鄴之 hay 業之, người Quế Lâm (nay thuộc huyện Quế Lâm, tỉnh Quảng Tây), thi nhân đời Vãn Đường. Ông thửa nhỏ nhà nghèo, lớn lên Trường An ứng thí, 9 lần hỏng, cuối cùng năm thứ tư niên hiệu Đại Trung (tức năm 850) mới đỗ tiến sĩ, sau đó từng làm thứ sử Dương Châu, Lại bộ lang trung. Ở Trường An ông kết giao với  Lưu Giá, Nhiếp Di Trung, Tô Chủng .. đều là các nhà thơ có tiếng đương thời. Đề tài trong thơ ông thường là phong cảnh hữu tình, châm biếm thời cuộc, lời lẽ giản dị, vì ông dùng nhiều khẩu ngữ.

官倉鼠  

官倉老鼠大如斗，

見人開倉亦不走。

健兒無糧百姓饑，

誰遣朝朝入君口？

Quan thương thử

Quan thương lão thử đại như đẩu,

Kiến nhân khai thương diệc bất tẩu.

Kiện nhi vô lương bách tính cơ,

Thuỳ khiển triều triều nhập quân khẩu?

Dịch nghĩa

Trong kho thóc nhà nước có con chuột to bằng cái đấu

Thấy người mở kho cũng không trốn chạy

Quân lính không có lương ăn, trăm họ đói

Ai cho ngày ngày đổ vào mồm mày?

Chú chuột kho quan bằng cái đấu

Thấy người mở kho cứ đứng ngó

Lính chẳng lương ăn, dân đói meo

Ai để ngày ngày vào miệng chú?

Khương Hữu Dụng

Kho quan cậu chuột to như đấu

Thấy kẻ mở kho không chạy giấu

Lính tráng không lương, dân đói meo

Ngày ngày ai trút vô mồm cậu?

Lê Nguyễn Lưu

捕漁謠  

天子好征戰，

百姓不種桑。

天子好年少，

無人薦馮唐。

天子好美女，

夫婦不成雙。

Bộ ngư dao

Thiên tử hiếu chinh chiến,

Bách tính bất chủng tang.

Thiên tử hiếu niên thiếu,

Vô nhân tiến Phùng Đường.

Thiên tử hiếu mĩ nữ,

Phu phụ bất thành song.

- Phùng Đường: Một người hiền ngoài chín mươi tuổi đời Hán Vũ Đế.

Dịch nghĩa

Nhà vua thích chinh chiến,

Trăm họ không trồng dâu.

Nhà vua thích tuổi trẻ,

Chẳng ai tiến cử Phùng Đường.

Nhà vua thích gái đẹp,

Vợ chồng không thành lứa đôi.

IMO uống

1. THẢI ĐỘC VỚI RAU MUỐNG.
Nếu bạn đang có một vạt rau muống trồng sạch, thì bạn có thể giúp toàn bộ gia đình và hàng xóm thải độc máu do nhiễm hóa chất, thuốc trừ sâu rất công hiệu.
Đó là uống liên tục 10 ngày nước rau muống ép trộn 1 hộp sữa chua hoặc có thể thêm chút muối hay thìa đường.
Sau khi uống chừng 2 ngày, đường ruột của bạn sẽ khôi phục, vấn đề tiêu hóa được cải thiện.
Sau 10 ngày, da bạn sẽ sáng hồng do chất lượng máu được cải thiện. Đây là giải pháp ưu tiên, cần làm ngay khi đọc nếu bạn muốn tiếp tục làm nông giữa vùng ô nhiễm, nhất là những ai đã từng tay trần bốc đạm, đi phun thuốc sâu hoặc diệt cỏ.
(Nếu bạn băn khoăn về sữa chua, có thể bỏ qua thành phần này)
2. TRỨNG GÀ LÊN MEN MẬT ONG.
Tôi đã thất bại trong việc dạy làm mật ong lên men qua mạng, bởi nhiều người không làm đúng hướng dẫn, cũng như không có nguồn mật ong đạt chuẩn (mật ong giả, mật ong lẫn xác ong lưu cữu, mật ong có thuốc kháng sinh để chống trào bọt)
Do đó, sẽ có 2 cách làm sau ít sai sót.
A. Trứng gà ngâm mật ong lên men nguyên quả.
Bước 1: cho trứng vào một cái nồi đáy phẳng, xếp một lượt rồi ngâm với IMO trong 3 - 5 ngày.
(IMO là hỗn hợp vi khuẩn bản địa, các bạn có thể thay bằng Giấm loãng)
Vỏ trứng sẽ mềm, dẻo như cao su.
Sau đó rửa sạch và đổ ngập hỗn hợp mật ong và sữa chua. Tỉ lệ 2 mật ong, 1 sữa chua, đánh tan. Sau đó bịt kín và ủ 21 ngày.
Trứng đó có thể luộc, hấp, hoặc đánh lẫn với mật ong bằng máy xay sinh tố. Ngâm lâu, quả trứng sẽ dẻo lại, càng lâu càng tốt.
B. Trứng gà tươi đánh kem với mật ong, sữa chua.
Sữa chua và mật ong trộn với tỉ lệ trên.
Sau đó đập trứng gà vào cối xay sinh tố, thêm hỗn hợp vào cho đủ ngọt và đánh thành kem.
Đổ hỗn hợp ra cốc, bịt màng nilon thực phẩm và phơi nắng 1 ngày.
Mỗi ngày dùng 1 quả trong 1 tuần, cách quãng 1 tháng dùng lại, bạn có thể hồi xuân rừng rực như tuổi đôi mươi.
(Mật ong và sữa chua là 1 dạng IMO đơn giản)
3. Ủ nước Cider từ trái cây.
Cách làm này chúng tôi đã hướng dẫn trong bài viết sau:
https://m.facebook.com/groups/627551287825967?view=permalink&id=641967989717630
4. Nước chuối giải khát giàu Kali, Phốt pho
Bóc chuối chín, xếp đầy vào lọ thủy tinh.
Đổ ngập nước vô trùng (nước đóng chai, nước đun sôi để nguội, nước lọc máy RO)
Pha 1 hộp sữa chua cho 1 lit nước, khuấy đều, sau đó thêm một ít rượu vang hoặc 1 chén nước chắt cơm rượu, hoặc nửa cốc bia.
Cho 1 thìa muối hạt nhỏ.
Bịt kín, phơi nắng và lắc bình hàng ngày (có khoảng hở). Sau 3 -5 ngày là dùng được.

https://www.facebook.com/hoang.cong.79/posts/3050761291636534

-------------------------

1. Nguyên liệu:

- 2 hộp sữa chua

- 1kg trái cây (xoài, đu đủ, ..  bỏ hạt) 

- 1kg đường đỏ

- 1 bát rượu nếp

- 3 gói men tiêu hóa (nếu có)

2. Trộn nguyên liệu

3. bỏ vào bình thủy tinh 10 lít, đậy nắp phơi nắng 5-7 ngày 

4. đổ 5 lít nước sôi để nguội khuấy đều/24h khuấy 1 lần

----------------------------------