早起
月墮滄浪西，門開樹無影。
此時歸夢闌，立在梧桐井。
作者: 《早起》是晚唐詩人曹鄴所作的一首五言絕句。
曹鄴，字鄴之。生卒年不詳 (816-875年？)。桂州陽朔縣人。詩人在京城應考十年，九次落第，最後，於大中四年（850年）中了進士。後曾任洋州刺史、吏部郎中等職，大概在鹹通九年（868年），曹鄴辭官南歸，遷居於桂林阜財坊，過着隱居的生活。死後葬於桂林。
滄166 梧桐
註釋譯文
- 滄浪，青蒼色。此處指青天，意謂月已落在蔚藍色天空的西面。
- 闌，殘、盡。立在，一作獨立。
Tào Nghiệp ngày sinh năm mất chưa rõ, tự Nghiệp Chi 鄴之 hay 業之, người Quế Lâm (nay thuộc huyện Quế Lâm, tỉnh Quảng Tây), thi nhân đời Vãn Đường. Ông thửa nhỏ nhà nghèo, lớn lên Trường An ứng thí, 9 lần hỏng, cuối cùng năm thứ tư niên hiệu Đại Trung (tức năm 850) mới đỗ tiến sĩ, sau đó từng làm thứ sử Dương Châu, Lại bộ lang trung. Ở Trường An ông kết giao với Lưu Giá, Nhiếp Di Trung, Tô Chủng .. đều là các nhà thơ có tiếng đương thời. Đề tài trong thơ ông thường là phong cảnh hữu tình, châm biếm thời cuộc, lời lẽ giản dị, vì ông dùng nhiều khẩu ngữ.
官倉鼠
官倉老鼠大如斗，
見人開倉亦不走。
健兒無糧百姓饑，
誰遣朝朝入君口？
Quan thương thử
Quan thương lão thử đại như đẩu,
Kiến nhân khai thương diệc bất tẩu.
Kiện nhi vô lương bách tính cơ,
Thuỳ khiển triều triều nhập quân khẩu?
Dịch nghĩa
Trong kho thóc nhà nước có con chuột to bằng cái đấu
Thấy người mở kho cũng không trốn chạy
Quân lính không có lương ăn, trăm họ đói
Ai cho ngày ngày đổ vào mồm mày?
Chú chuột kho quan bằng cái đấu
Thấy người mở kho cứ đứng ngó
Lính chẳng lương ăn, dân đói meo
Ai để ngày ngày vào miệng chú?
Khương Hữu Dụng
Kho quan cậu chuột to như đấu
Thấy kẻ mở kho không chạy giấu
Lính tráng không lương, dân đói meo
Ngày ngày ai trút vô mồm cậu?
Lê Nguyễn Lưu
捕漁謠
天子好征戰，
百姓不種桑。
天子好年少，
無人薦馮唐。
天子好美女，
夫婦不成雙。
Bộ ngư dao
Thiên tử hiếu chinh chiến,
Bách tính bất chủng tang.
Thiên tử hiếu niên thiếu,
Vô nhân tiến Phùng Đường.
Thiên tử hiếu mĩ nữ,
Phu phụ bất thành song.
- Phùng Đường: Một người hiền ngoài chín mươi tuổi đời Hán Vũ Đế.
Dịch nghĩa
Nhà vua thích chinh chiến,
Trăm họ không trồng dâu.
Nhà vua thích tuổi trẻ,
Chẳng ai tiến cử Phùng Đường.
Nhà vua thích gái đẹp,
Vợ chồng không thành lứa đôi.
No comments:
Post a Comment